Hàm Nghi (1871–1943), tên thật là Nguyễn Phúc Ưng Lịch, là em trai của vua Kiến Phúc, được biết đến là vị vua yêu nước, tiêu biểu cho tinh thần kháng chiến chống thực dân Pháp của triều Nguyễn.
Năm 1884, sau khi vua Kiến Phúc qua đời, Ưng Lịch lên ngôi khi mới 13 tuổi, lấy niên hiệu Hàm Nghi.
Năm 1885, sau khi kinh thành Huế thất thủ trước quân Pháp, phụ chính đại thần Tôn Thất Thuyết đã đưa vua Hàm Nghi ra căn cứ Tân Sở (Quảng Trị) và nhân danh nhà vua xuống chiếu Cần Vương, kêu gọi văn thân, sĩ phu và nhân dân cả nước đứng lên kháng chiến chống Pháp. Phong trào Cần Vương do đó bùng nổ mạnh mẽ ở nhiều địa phương.
Năm 1888, do bị phản bội, vua Hàm Nghi bị thực dân Pháp bắt và đày sang Algérie. Ông sống lưu vong tại đây cho đến khi qua đời năm 1943, không có dịp trở về quê hương.
Hàm Nghi được lịch sử Việt Nam ghi nhận là vị vua yêu nước, người phát động phong trào Cần Vương, biểu tượng cho tinh thần bất khuất chống thực dân Pháp của dân tộc Việt Nam.